Op 4 augustus 1944 verrichten de Duitsers in het Achterhuis een arrestatie die door de naoorlogse geschiedenis zal galmen. Veel minder bekend is het verhaal van de negentien mannen, vrouwen en kinderen die dezelfde vrijdag door Jodenjagers in de stad Oss worden opgepakt. Ze verdwijnen net als Anne Frank met de laatste trein van Westerbork naar Auschwitz.

De enige die terugkeert is verzorgster Bertha Zilverberg, bij haar deportatie dertig jaar. Na Auschwitz overleeft ze ook het vrouwenkamp Liebau, in Neder-Silizië, dat op 8 mei 1945 door het Rode Leger wordt bevrijd.
Bertha spant zich na de oorlog in voor de berechting van de Jodenjagers. Hun voorman Eddy Moesbergen zal dankzij gratie aan de doodstraf ontsnappen.

Bertha en de 18 doden stond  in het voorjaarsnummer (juni 2024) van Tussentijds, uitgave van de historische kring voor Oss en omgeving. Het verhaal is mede gebaseerd op (privé)-archieven, getuigenissen en een in Canada opgedoken correspondentie over Rusthuis Hannah.

Eerder verscheen het online bij Erfgoed Brabant als bijdrage aan ‘Brabant Herinnert’. Met dat project herdenken onder meer Tilburg University en Erfgoed Brabant de bevrijding van de provincie, tachtig jaar geleden.
Bertha en de 18 doden kun je natuurlijk ook hier lezen bij  de Taal van Twan.

Zie ook de website van historisch kring De Werkende Mens.

 

Klik op de pagina’s hieronder voor een leesbaar formaat.